Dolu rögarda ilk adım: sıvıyı almak
Ağzına kadar dolmuş bir rögarda çalışmak hem görüşü kapatır hem de tıkanıklığın gerçek yerini gizler. Vakumlu tanker, rögar ya da kuyuda toplanmış sıvıyı çekerek ekibin hattın ağzını görmesini sağlar. Apartmanların sık dizildiği sokaklarda birçok dairenin atık suyu aynı bina rögarında buluştuğu için taşma başladığında kısa sürede ortak alanlara yayılabilir; bu yüzden ilk müdahale çoğu zaman sıvıyı almaktır.
Yalnız şunu baştan söyleyelim: suyu çekmek hattı açmakla aynı şey değildir. Vakum, borunun içinde sertleşmiş tortuyu, yağ tabakasını ya da sıkışmış katı cismi her zaman söküp alamaz. Rögar boşaldıktan sonra akış hâlâ yavaşsa, kuka ile hattın yıkanması veya kamera ile incelenmesi ikinci aşama olarak gündeme gelir.
Tankerin kapasitesi de planlamanın parçasıdır. Rögarda ne kadar sıvı biriktiğini, taşmanın ne zamandan beri sürdüğünü ve bodruma su yayılıp yayılmadığını telefonda anlatırsanız, tek seferde mi yoksa birkaç boşaltmayla mı çalışılacağını öngörmek kolaylaşır. Uzun süredir bekleyen atıkta çamur ve katı madde oranı yüksek olabileceği için çekim daha yavaş ilerleyebilir.
Yokuşta tanker nereye durur?
Kalaba, Aktepe ya da Esertepe gibi eğimli sokakların bulunduğu mahallelerde tankerin düz ve güvenli bir noktaya yanaşması önemlidir. Dik bir rampada durmak hem aracın dengesi hem de çalışma güvenliği açısından tercih edilmez. Araç rögardan uzakta kalırsa hortum uzatılır; hortum uzadıkça merdiven, köşe ve bahçe duvarı gibi engellerin önceden bilinmesi daha da değer kazanır.
Arama sırasında rögarın binanın önünde mi, arka bahçede mi, yoksa otopark girişinde mi olduğunu belirtmeniz yeterli bir başlangıçtır. Mümkünse rögar kapağının ve sokağın fotoğrafını WhatsApp'tan göndermeniz, hangi yönden yaklaşılacağını ve ne kadar hortum gerekeceğini önceden görmemize yardım eder.
Gece saatlerinde yapılan çalışmalarda sokağın aydınlatması ve komşuların rahatsız olmaması da göz önünde bulundurulur. Araç çalışırken ses çıkarır; bu nedenle apartman görevlisinin ya da yöneticinin durumdan haberdar olması olası şikâyetlerin önüne geçer.
Taşan kapak kime ait?
Sık yapılaşmanın olduğu yerlerde komşu binaların rögarları birbirine yakın durabilir ve taşan kapağın hangi parsele ait olduğu ilk bakışta anlaşılmayabilir. Sokağın ortasındaki şebeke rögarı taşıyorsa ve birden fazla bina etkileniyorsa, bu durum ASKİ'nin sorumluluğundadır. Parselinizin içindeki rögar ve bina hattı ise mülk sahibine aittir; bizim müdahale ettiğimiz alan da budur.
Karar vermekte zorlanıyorsanız birkaç gözlem işe yarar: taşma yalnızca sizin binanızda mı, yoksa sokaktaki diğer girişlerde de mi var? Sorun yağışla mı başladı, yoksa kuru bir günde mi? Bu soruların cevabı hem gereksiz bir araç çağrısını önler hem de doğru kuruma yönelmenizi kolaylaştırır. Sokaktaki rögarın kapağında ASKİ yazısı ya da şebeke işareti bulunması da ipucu olabilir; bina önündeki küçük kapaklar ise genellikle parsele aittir. Bu ayrım her zaman kesin değildir, ama ilk yönlendirme için çoğu zaman yeterli fikir verir.
Keçiören'de kentsel dönüşümün sürdüğü sokaklarda bazen bir inşaatın hafriyatı ya da beton artığı bina rögarına veya bağlantı hattına karışabilir. Böyle bir şeyden şüpheleniyorsanız bunu da belirtin; çimento ve moloz vakumla her zaman tam alınamaz ve sonrasında kamera ile bakılması gerekebilir.
Ekip gelene kadar
Taşma sürerken çamaşır ve bulaşık makinesini çalıştırmamak, üst katlardaki komşulara durumu bildirmek ve bodrumdaki eşyaları yükseğe almak zararı sınırlar. Rögar kapağını kendiniz açmaya çalışmayın; kapalı rögarlarda gaz birikebilir ve kapağın ağırlığı yaralanmaya yol açabilir. Keçiören'deki adresinize ulaştığımızda önce rögarı kontrol eder, ardından sıvıyı çeker ve akışı sizinle birlikte gözleriz. Akış normale dönmediyse bir sonraki adımı, gördüklerimize dayanarak açıkça anlatırız.
Çalışma bittiğinde rögar çevresini mümkün olduğunca toparlarız; ancak bodruma yayılmış atık su varsa zeminin ayrıca temizlenmesi, dezenfekte edilmesi ve havalandırılması gerekir. Taşma aynı rögarda kısa aralıklarla tekrarlıyorsa bunu sıradan bir tıkanma olarak geçiştirmemek gerekir; hattın yıkanması ya da görüntülenmesi için uygun bir zamanı birlikte planlayabiliriz.
Sorular
Vidanjör suyu çektikten sonra tıkanıklık geri gelirse ne olur?
Bu, hatta vakumun alamadığı bir birikinti ya da hasar olabileceğini gösterir. Böyle bir durumda kuka ile hattın basınçlı suyla yıkanması veya kamera ile içeriden bakılması önerilir. Hangisinin gerektiğine rögar boşaldıktan sonra akışı gözleyerek karar veririz.
Sokağımız çok dik, araç gelebilir mi?
Çoğu durumda aracın yokuşun daha düz bir noktasında durması ve hortumun uzatılmasıyla çalışılabilir. Sokağın genişliği, park durumu ve rögarın konumu belirleyicidir. Arama sırasında bunları tarif ederseniz ekip yaklaşım yolunu önceden planlar, gerekirse alternatif bir giriş önerir.
Bodrumdaki pis su için vidanjör mü gerekir, pompa mı?
Suyun kaynağına bağlıdır. Rögardan ya da kanal hattından geri gelen atık su vidanjörle alınır ve hattın kontrolü gerekir. Yağmur ya da temiz su baskını söz konusuysa dalgıç pompa daha uygun olabilir. Telefonda suyun rengini ve kokusunu anlatmanız ayrımı kolaylaştırır.