Geri tepme hangi binalarda gündeme gelir?
Eğimli arazide yapılmış binalarda bodrum veya zemin katın kotu, sokaktaki bağlantı noktasına yakın ya da ondan düşük olabilir. Böyle yapılarda hat herhangi bir nedenle dolduğunda su en düşük gidere yönelir. Sokaktan aşağıda kalan bir parsele oturan yapılarda bu durum daha belirgin hissedilebilir.
Yeni projelerin bir kısmında bodrum katta ayrı gider noktaları, çamaşırhane veya ortak tuvalet bulunur. Projede çekvalf öngörülmemişse ya da takılan ürüne bakım yapılmamışsa, ilk büyük tıkanıklıkta en alt kat etkilenebilir.
Müstakil evlerde risk genellikle bahçe seviyesinin altına inen bodrum odalarında ortaya çıkar. Bodrumda sonradan yapılmış bir banyo veya çamaşır yeri varsa, bu giderlerin kotu hattın geri kalanından düşük kalabilir. Böyle eklemeler özgün tesisat planında bulunmadığı için çoğu zaman korumasız bırakılır.
Çekvalfin yeri ve seçimi
Çekvalf, akışın yalnızca bir yönde geçmesine izin veren bir parçadır. Doğru çalışması için boru çapıyla uyumlu olması, akış yönüne göre doğru takılması ve bakım için kapağının erişilebilir kalması gerekir. Beton altında kalmış, açılamayan bir çekvalf zamanla kendi başına bir tıkanıklık kaynağına dönüşebilir.
Hangi noktaya takılacağı, binanın tesisat düzenine bağlıdır. Bazen yalnızca alt kattaki giderleri koruyan bir hatta, bazen de bina çıkışına yakın bir noktaya yerleştirmek düşünülür. Pursaklar'da çekvalf planlanırken önce mevcut hattın kamerayla incelenmesi, doğru konumu seçmeye yardımcı olur.
Ürün seçiminde yalnızca çap değil, atık suyun niteliği de dikkate alınır. Mutfak hattı gibi yağ ve katı madde taşıyan bir borudaki çekvalfin kapağı daha sık kontrol isteyebilir. Montajdan sonra kapağın nasıl açılıp temizleneceğini size gösteririz; böylece periyodik kontrolü kendiniz de yapabilirsiniz.
Pursaklar'da çekvalf montajı konuşulan binalarda, parçanın konumu ile bodrum kotundaki giderlerin sayısı birlikte değerlendirilir. Tek bir duş gideri için yapılan çözüm ile bütün bodrum katını koruyacak çözüm aynı olmayabilir. Hangi giderlerin korumaya alınacağını belirlemek, hem maliyeti hem de bakım kolaylığını doğrudan etkiler.
Çekvalfin çözmediği sorunlar
Çekvalf, ters yöndeki akışı sınırlar; ancak ana hattaki tıkanıklığı açmaz. Sokak şebekesi dolmuşsa ya da bina hattında kalıcı bir birikim varsa, parça takılsa bile atık su başka bir çıkış arar. Bu yüzden montaj, hattın temizlenmesi ve akışın sağlıklı olduğunun görülmesinden sonra anlam kazanır.
Parsel hattında kırık, çökük veya içine kök girmiş bölümler varsa, geri tepmenin asıl nedeni bu hasar olabilir. Böyle bir durumda sorunlu bölümün yenilenmesi değerlendirilir. Yenilemenin kapsamı; hattın uzunluğu, derinliği, üzerindeki zemin kaplaması ve erişim koşulları incelendikten sonra netleşir.
Yenileme yapılacaksa eski boru ile yeni boru arasındaki geçişlerin uygun malzemeyle yapılması ve eğimin korunması önemlidir. Kısa bir bölümün değiştirilmesi bile, ek yerleri özenle yapılmazsa yeni bir sızıntı noktası yaratabilir. Yenilenen bölümün üzeri kapatılmadan önce akış denenir ve hat açıkken görülür.
Kanalizasyon yenileme kararına giden yol
Kanalizasyon yenileme her zaman ilk seçenek değildir. Önce tıkanıklık açılır, ardından kamerayla hattın içi görülür; sorun yerel bir hasarla sınırlıysa yalnızca o bölümün onarımı yeterli olabilir. Hattın büyük kısmı işlevini yitirmişse daha kapsamlı bir yenileme konuşulur. Apartmanlarda bu tür kararlar ortak alanı ilgilendirdiği için kat malikleriyle birlikte alınmalıdır.
Yenileme sırasında hatta bir muayene bacası veya temizleme kapağı eklenmesi de düşünülebilir; bu, ileride oluşacak bir tıkanıklıkta kazı yapmadan hatta ulaşmayı sağlar. Çalışma bitince bahçe ya da avlu zemininin nasıl kapatılacağı ve kaplamanın kim tarafından yenileneceği gibi konular da işe başlamadan netleştirilmelidir.
Kışın donma riski bulunan açık alanlarda yenilenen hattın yeterli derinlikte döşenmesi de dikkat edilecek noktalardandır. Yüzeye çok yakın bir boru, soğuk günlerde akışın yavaşlamasına yol açabilir.
Sorular
Zemin kattayız ve duş giderinden atık su geliyor, çekvalf çözüm olur mu?
Olabilir, ama önce nedeni anlamak gerekir. Ortak hat tıkalıysa önce o açılmalıdır. Hat sağlıklıysa ve sorun kot farkından kaynaklanıyorsa, doğru çapta ve erişilebilir bir çekvalf alt kattaki giderleri korumaya yardımcı olabilir.
Mevcut çekvalfimiz olduğu hâlde geri tepme yaşadık, neden?
Çekvalfin kapağı tortu ile tutulmuş, parça ters takılmış ya da bakım yapılmadığı için kapanamıyor olabilir. Ayrıca geri tepme, çekvalfin koruma alanı dışındaki bir giderden de geliyor olabilir. Parçanın ve hattın birlikte incelenmesi gerekir.
Hat yenileme için bahçenin tamamı kazılır mı?
Genellikle hayır. Kamerayla hasarlı bölüm ve yaklaşık konumu belirlendikten sonra, çalışma bu bölgeyle sınırlı tutulmaya çalışılır. Kazının kapsamı hattın derinliğine, zemin kaplamasına ve hasarın ne kadar yayıldığına göre sahada netleşir.