Gölbaşı'nda Çekvalf ve Kanalizasyon Hattı Yenileme

Eğimli arazilere kurulan villalarda yola bakan cephe zemin kat gibi görünse de arka taraf bir kat aşağıda, bahçe seviyesinde olabilir. Bu katlardaki banyo, çamaşır odası veya mutfak giderleri bağlandıkları hattın akış seviyesine yakın ya da altında kalıyorsa, hatta yaşanan bir tıkanma ya da hattın dolduğu bir an, atık suyun en alçaktaki gider ağzından eve dönmesine yol açabilir.

Belirti çoğu zaman küçük başlar: bodrumdaki süzgeçten gelen koku, duş teknesinde beliren bulanık su ya da komşularda yoğun kullanımın olduğu saatlerde yükselen seviye. Bu işaretler tekrar ediyorsa çekvalf bir seçenek olarak masaya gelir. Tek seferlik bir olayda ise önce hattaki tıkanıklık araştırılır.

Gölbaşı'nda bahçe katını sonradan kiraya veren ya da hobi odasına dönüştüren ev sahipleri, bu katın giderlerinin asıl tesisat tasarımında düşünülmediğini ilk geri tepmede fark edebilir. Sonradan eklenen banyo veya çamaşır odası mevcut hatta en düşük noktadan bağlanmışsa risk artar.

Çekvalf, akışın yalnızca bir yönde geçmesine izin vererek ters yönden gelen atık suyun eve girmesini sınırlamaya yardımcı olur. Ancak ana hattaki tıkanıklığı açmaz, boru hasarını gidermez ve her geri tepme sorununu tek başına çözmez. Dış taraftaki hat dolu kaldıkça çekvalf kapalı durur ve evin kendi atık suyu da çıkamaz; bu süre boyunca o katta su kullanımının sınırlanması gerekebilir.

Uygun ürün; boru çapı, akış yönü, montaj yerinin erişilebilirliği ve bakım ihtiyacı değerlendirilerek seçilir. İçine ulaşılamayacak şekilde gömülen bir çekvalf zamanla tortu tutup işlevini kaybedebilir; bu yüzden montaj noktasının bakım için açılabilir olması önemlidir. Klapeli, yaylı ya da farklı gövde tiplerinden hangisinin uygun olduğu da hattın eğimine ve kullanım yoğunluğuna göre seçilir.

Gölbaşı'nda çekvalf montajı planlanırken, sistemin kapalı kaldığı anlarda o kattaki suyun nereye gideceği de düşünülmelidir. Bazı durumlarda yalnızca en alçaktaki giderlere çekvalf takmak, bazı durumlarda ise alt katın atık suyunu ayrı bir haznede toplayıp pompayla yukarı basmak konuşulabilir; hangisinin uygun olduğu yerinde bakılarak belirlenir.

Merkez mahallelerdeki eski yapılarda, zamanla yıpranmış veya farklı dönemlerde farklı malzemelerle eklenmiş hatlara rastlanabilir. Kamera incelemesinde çatlak, ek yerlerinde ayrılma, çöküntü ya da borunun şeklini kaybettiği bölümler görülürse sorunlu kısmın yenilenmesi değerlendirilir. İncek yönündeki yeni yerleşimlerde ise zemin oturması veya inşaat sırasında hatalı yapılan bağlantılar benzer bir ihtiyaç doğurabilir.

Yenilemenin kapsamı hasarın uzunluğuna, borunun geçtiği güzergâha ve üzerindeki yapıya bağlıdır. Bahçe altından geçen bir hatta peyzajın ne kadar etkileneceği, bina altından geçen bir bölümde ise alternatif güzergâh olup olmadığı önceden konuşulur. Parselden çıkıp sokağa ulaşan şebeke borusu mülk sahibinin değil ASKİ'nin sorumluluğundadır.

Yenileme sırasında ev kullanılmaya devam edecekse hattın geçici olarak devre dışı kalacağı süre ve bu sürede hangi giderlerin kullanılamayacağı önceden planlanmalıdır. Kışın don olan günlerde kazı ve dolgunun zorlaşabileceği de takvim belirlenirken hesaba katılır.

Geri tepmenin ne sıklıkla yaşandığı, hangi giderden başladığı, yağışlı günlerle ya da belirli saatlerle ilişkili olup olmadığı not edilirse değerlendirme çok daha isabetli olur. Varsa tesisat projesi, önceki onarımlara ait bilgiler ve hattın kamera görüntüsü, çekvalfin nereye takılacağını veya hattın hangi bölümünün değiştirileceğini belirlemede yol gösterir. Geri tepme sırasında çekilmiş fotoğraflar ve suyun ulaştığı seviyeyi gösteren izler de değerlendirmeye somut katkı sağlar.

Göl havzasındaki bir ilçede hatalı bir bağlantı ya da sızdıran bir ek yeri yalnızca ev içini değil çevreyi de etkileyebilir. Bu nedenle yenileme sırasında bağlantıların sızdırmaz biçimde yapılması öncelikli olarak gözetilir.